toolkist
BTW & ondernemen

21% of 9% btw: welk tarief geldt?

In Nederland gelden in 2026 drie btw-tarieven: 21% (algemeen), 9% (laag, voor eerste levensbehoeften en enkele diensten) en 0% (o.a. export). Daarnaast zijn sommige diensten vrijgesteld. De meeste goederen en diensten vallen onder 21%; het 9%-tarief is een uitzonderingslijst.

Boodschappenlijstje en verse bleekselderij in een winkelwagentje in de supermarkt
Welk btw-tarief hoort bij welk product of welke dienst? Foto: BruceTurner · CC BY 2.0 (via Openverse)

Wanneer geldt het 21%-tarief?

Het algemene tarief van 21% is de standaard: geldt een product of dienst niet expliciet onder het lage of nultarief, dan is het 21%. Denk aan elektronica (laptop, telefoon, tv), kleding en schoenen, meubels, speelgoed, gereedschap, en vrijwel alle zakelijke diensten zoals advies, ontwerp, marketing, boekhouding en de meeste bouw- en klusdiensten.

Ook een nieuwe fiets valt onder 21%, terwijl de reparatie ervan onder 9% valt — daar zit dus een verschil. Twijfel je bij een concreet geval, gebruik dan onze BTW-tool om het bedrag met het juiste tarief uit te rekenen.

Wanneer geldt het 9%-tarief?

Het lage tarief van 9% is bedoeld voor eerste levensbehoeften en een aantal specifiek aangewezen goederen en diensten. De belangrijkste categorieën:

  • Eten en drinken (niet-alcoholisch): boodschappen, restaurant- en cafébezoek, afhaal en bezorging.
  • Boeken, kranten en tijdschriften, ook digitaal (e-books).
  • Medicijnen en bepaalde medische hulpmiddelen.
  • Personendiensten: de kapper, en werk aan woningen ouder dan een bepaald aantal jaren (schilderen, stukadoren).
  • Reparaties van fietsen, schoenen en kleding.
  • Personenvervoer: trein, bus, tram, taxi.
  • Cultuur en recreatie: bioscoop, museum, dierentuin, sportlessen.

Let op: alcoholische dranken vallen altijd onder 21%, ook in een restaurant. Bestel je een biertje bij het eten, dan zit op dat biertje 21% en op het eten 9%.

Nultarief (0%) en vrijstelling

Bij het 0%-tarief reken je geen btw, maar je mag de voorbelasting op inkopen wél aftrekken. Dit geldt vooral bij internationale handel: export van goederen naar landen buiten de EU en leveringen aan btw-ondernemers in andere EU-landen (intracommunautair).

Bij een vrijstelling reken je ook geen btw, maar je mag de voorbelasting niet aftrekken. Vrijgesteld zijn onder meer: onderwijs, (medische) zorg door artsen en therapeuten, verzekeringen en veel financiële diensten, en verhuur van woonruimte. Het verschil tussen 0% en vrijgesteld is voor jouw aangifte belangrijk — lees meer in de complete BTW-gids.

Overzichtstabel: product of dienst → tarief

Een greep uit veelvoorkomende producten en diensten en hun btw-tarief in 2026:

Product / dienstTarief
Boodschappen, restaurant, afhaaleten9%
Alcoholische dranken21%
Boek, krant, e-book9%
Kappersbezoek9%
Fietsreparatie9%
Nieuwe fiets21%
Laptop, telefoon, tv (elektronica)21%
Kleding en schoenen21%
Trein-, bus- en taxivervoer9%
Bioscoop, museum, sportles9%
Medicijnen9%
Advies, marketing, boekhouding21%
Export buiten de EU0%
Zorg, onderwijs, verzekeringVrijgesteld

Deze indeling kan wijzigen; over aanpassingen aan het 9%-tarief wordt regelmatig politiek gesproken. Controleer bij twijfel altijd de actuele lijst bij de Belastingdienst.

Veelvoorkomende twijfelgevallen

Een paar situaties waar het misgaat. Eten mét drank: splits het op — eten 9%, alcohol 21%. Digitaal versus papier: e-books en digitale kranten vallen sinds enkele jaren óók onder 9%, gelijk aan de papieren versie. Fiets versus reparatie: de fiets zelf is 21%, het repareren 9%.

Voor ondernemers is het belangrijk het juiste tarief op de factuur te zetten, want een fout werkt door in je BTW-aangifte. Weet je het echt niet zeker, controleer het per product bij de Belastingdienst.

Veelgestelde vragen

Valt eten altijd onder 9%?

Niet-alcoholisch eten en drinken valt onder 9%, ook in restaurants en bij afhaal. Alcoholische dranken vallen altijd onder 21%, ook als je ze bij het eten bestelt.

Welk tarief geldt voor een boek?

Boeken, kranten en tijdschriften vallen onder 9%, en dat geldt sinds enkele jaren ook voor digitale versies zoals e-books en online kranten.

Waarom is een fiets 21% maar de reparatie 9%?

De levering van een nieuwe fiets valt onder het algemene tarief van 21%. Het repareren van fietsen is een aangewezen dienst onder het lage tarief van 9%.

Is elektronica ooit 9%?

Nee. Laptops, telefoons, tv's en andere elektronica vallen onder het algemene tarief van 21%.

Wat is het verschil tussen 0% en vrijgesteld?

Bij 0% reken je geen btw maar mag je de voorbelasting wél aftrekken (bijvoorbeeld bij export). Bij een vrijstelling reken je ook geen btw, maar mag je de voorbelasting níét aftrekken (bijvoorbeeld zorg en onderwijs).

Kan het 9%-tarief veranderen?

Dat is mogelijk. Over aanpassing van het lage tarief voor bepaalde categorieën wordt met enige regelmaat politiek gesproken. Controleer daarom bij twijfel het actuele tarief bij de Belastingdienst.