BTW berekenen: de complete gids (2026)

Wat is BTW precies?

BTW staat voor belasting over de toegevoegde waarde (in het Engels: VAT). Het is een verbruiksbelasting die je als consument betaalt bovenop de prijs van bijna alle goederen en diensten. Ondernemers rekenen de BTW voor de Belastingdienst: ze tellen de BTW bij hun prijs op, innen die van de klant en dragen het af — terwijl ze de BTW die ze zelf op inkopen betaalden weer mogen aftrekken.

Voor jou als koper is de BTW dus al in de eindprijs verwerkt. Voor een ondernemer is BTW een doorlopende post: je berekent hem op elke factuur en verrekent hem bij de aangifte.

De BTW-tarieven: 21%, 9% en 0%

Nederland kent drie BTW-tarieven. Welke je gebruikt hangt af van het product of de dienst:

Tarief	Geldt onder andere voor
21% — algemeen tarief	De meeste goederen en diensten: elektronica, kleding, meubels, advies, klussen.
9% — laag tarief	Eten en drinken, boeken, kranten, medicijnen, de kapper, fietsreparatie, personenvervoer.
0% / vrijgesteld	Onderwijs, (medische) zorg, verzekeringen, export naar buiten de EU. Let op: 0% en "vrijgesteld" zijn juridisch niet hetzelfde.

Twijfel je welk tarief bij jouw product hoort? De Belastingdienst heeft daar een complete lijst voor. Reken je vaak? Gebruik dan onze BTW-tool — die kent alle drie de tarieven en beide rekenrichtingen.

De formules: van exclusief naar inclusief en terug

BTW berekenen komt neer op drie eenvoudige formules. We nemen 21% als voorbeeld (voor 9% vervang je 1,21 door 1,09):

BTW-bedrag = bedrag exclusief × tarief → € 100 × 21% = € 21
Bedrag inclusief = bedrag exclusief × 1,21 → € 100 × 1,21 = € 121
Bedrag exclusief = bedrag inclusief ÷ 1,21 → € 121 ÷ 1,21 = € 100

De grootste fout die mensen maken bij terugrekenen is 21% van het inclusieve bedrag afhalen. Dat klopt niet: € 121 − 21% = € 95,59, niet € 100. Je moet delen door 1,21, niet 21% aftrekken.

Voorbeeldberekeningen

Factuur opstellen (excl. → incl.): je levert een dienst van € 500 exclusief BTW. 21% BTW is € 105, je factuurbedrag wordt € 605.

BTW van een kassabon terugrekenen (incl. → excl.): op een bon staat € 24,20 inclusief 21% BTW. € 24,20 ÷ 1,21 = € 20,00 exclusief, dus € 4,20 BTW.

Laag tarief in de horeca: een lunch kost € 18 inclusief 9% BTW. € 18 ÷ 1,09 = € 16,51 exclusief en € 1,49 BTW.

BTW aftrekken en afdragen als ondernemer

Als ondernemer draag je de BTW die je van klanten int af aan de Belastingdienst. Maar de BTW die je zélf betaalt op zakelijke inkopen (de voorbelasting) mag je daarvan aftrekken. Per saldo draag je dus alleen af over de waarde die jij toevoegt.

Reken je factuur-BTW en inkoop-BTW netjes bij, dan is de BTW-aangifte simpel: afgedragen BTW min voorbelasting = te betalen (of terug te ontvangen) bedrag. Meer hierover in onze aparte gids over de BTW-aangifte voor zzp'ers.

Vrijstelling: de kleineondernemersregeling

Blijf je onder € 20.000 omzet per jaar, dan kun je meedoen aan de kleineondernemersregeling (KOR). Dan reken je géén BTW op je facturen en hoef je geen BTW-aangifte te doen — maar je mag ook geen voorbelasting aftrekken. Of dat gunstig is, hangt af van je situatie. Lees de afweging in onze KOR-gids.

Veelgestelde vragen

Hoe reken ik 21% BTW van een bedrag?

Vermenigvuldig het bedrag exclusief BTW met 0,21. Van € 100 exclusief is de BTW € 21 en het bedrag inclusief € 121.

Hoe reken ik BTW eruit (terugrekenen)?

Deel het bedrag inclusief BTW door 1,21 (bij 21%) of door 1,09 (bij 9%). Het verschil met het oorspronkelijke bedrag is de BTW. Let op: 21% van het inclusieve bedrag afhalen geeft een verkeerde uitkomst.

Wat is 21% BTW van € 100?

Dat is € 21. Het bedrag inclusief BTW wordt dan € 121.

Wanneer geldt 9% in plaats van 21%?

Het lage tarief van 9% geldt onder andere voor voedingsmiddelen, boeken, medicijnen, de kapper en fietsreparatie. De meeste andere producten en diensten vallen onder 21%.

Is 0% BTW hetzelfde als vrijgesteld?

Nee. Bij 0% mag je de voorbelasting nog aftrekken (bijvoorbeeld bij export), bij een vrijstelling niet. Voor de eindprijs maakt het vaak weinig uit, voor je aangifte wel.